A cappella
Close harmony
Pop-en musicalkoren
Vocal groups

     HOME | A CAPPELLA | BALK | LINKS | CONTACT

 AGENDA  

 FESTIVALS  

 LEDENSERVICE  

 KOREN & GROEPEN  

 NIEUWSBRIEF  

 ZOEKERTJES  

 ARCHIEF  

 

 

 

Een en al oor

 

Luisteroefeningen voor koor en vocal group


 

Nieuw boek helpt zangers van verschillende stemmen een muzikale eenheid te smeden

 

 

In 2008 verscheen van Tijs Krammer het boekje Meerstemmig Inzingen. Onlangs kwam daar een vervolg op in de vorm van Een en al oor.

 

Voor instrumentalisten is het een vanzelfsprekende zaak dat je je instrument moet stemmen voor je begint te spelen. Zangers denken hier soms anders over. Je stem heb je immers altijd bij je - wat zou je daar dan aan moeten stemmen?
 
Voor Tijs Krammer, hoofddocent van de studie Koorleider Lichte Muziek aan het Conservatorium van Haarlem, docent van de opleiding Dirigent Licht Vocaal en de cursus Arrangeren van BALK, artistiek leider van de Vocal Pop & Jazz Days en drie jaar zanger bij de illustere groep Montezuma's Revenge, is de die uitspraak zoiets als vloeken in de kerk. Hoe kun je zonder afstemming ooit een mooie eenheid van klank bereiken?




 

Een koor of vocal group klinkt het mooist als er een goede onderlinge balans is tussen de zangers voor wat betreft volume, intonatie (toonhoogte), klankkleur en tal van andere aspecten van de stem. Als de stemmen goed blenden, wordt ook wel gezegd. Om spatzuiver en spatgelijk te zingen, kun je ook zeggen. Hoe realiseer je dit? Er zijn veel dingen waarop je kunt letten. Op pagina 25 vind je bijvoorbeeld dit rijtje met open eind: helderheid, warmte, resonans, nasaliteit, keligheid, vibrato, resonans, ruis (wilde lucht), klinkerkleur, uitspraak van medeklinkers... Allemaal aspecten waar je in je zangles waarschijnlijk regelmatig aandacht aan besteedt. De oefeningen in Een en al oor helpen je met je koor of groep om die aspecten goed op elkaar af te stemmen.

 

Om je vocale instrument goed te kunnen ‘stemmen’ moet je in de eerste plaats heel goed kunnen luisteren. Echt goed luisteren doe je met je hart, zegt Tijs Krammer, en dat is meer dan gewoon maar horen met je oren. Het is eigenlijk vooral een mentale houding: “Je doet het omdat je het leuk vindt om te horen wat de andere zangers doen. Je doet het omdat je beseft dat het geheel er beter van wordt.” Daarmee sluit dit boekje prima aan bij de educatieve doelstelling van BALK om “de aangesloten koren en groepen en hun leden in staat te stellen zich in artistieke zin verder te ontwikkelen op het gebied van zang en theater”. Zodat de beste groepen op het TOPfestival zich op een gegeven moment met succes kunnen meten met de internationale ‘concullega's’.

 

Voor de luistertraining vind je in Een en al oor een flink aantal oefeningen die er op papier bedrieglijk eenvoudig uitzien, maar in de praktijk om volle aandacht en concentratie vragen. De rol van een eventuele dirigent is daarbij zo klein mogelijk, want samen zuiver en gelijk zingen is alleen mogelijk als alle zangers het zien als een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Bij de oefeningen wordt de inzet dan ook niet aangegeven. Het idee is dat de zangers zó op elkaar ingesteld raken dat ze leren aanvoelen wanneer ze moeten inzetten. De oefeningen zijn bedoeld om te gebruiken bij het inzingen, bijvoorbeeld elke repetitie een minuut of vijf. De oefenmelodieën zijn bewust vrij eenvoudig en homofoon (alle stemmen zingen tegelijk, in hetzelfde ritme), omdat bij een ingewikkeld arrangement de aandacht teveel zou worden afgeleid door geworstel met de timing.

 

Opzet van het boek

 

In negen korte hoofdstukjes verschijnen de oefeningen in oplopende moeilijkheidgraad. Onderwerpen die aan bod komen, zijn o.m:
- Samen inzetten
- Afstemmen van klankkleur, balans en intonatie
- Tempo en volume afstemmen en variëren
In hoofdstuk 6 t/m 9 komen enkele meer uitdagende technieken aan bod die bedoeld zijn om (nog) beter naar elkaar te leren luisteren:
- Om en om zingen
- Het zingen van arpeggio’s (gebroken akkoorden)
Hoofdtuk 10 en 11, ten slotte, zijn ingeruimd voor de vijf betrekkelijk eenvoudige, homofone arrangementen van Engelstalige volksliedjes voor SATB en SSAA / TTBB waaruit de voorbeeldstukjes bij de oefeningen afkomstig zijn.

 

Conclusie

 

Een en al oor - Een bijzonder handzaam boekje dat bij elk koor en elke vocal group, met of zonder dirigent, een vaste plaats op de lessenaar verdient.

 

Karel Jurgens

 

 

Meer informatie en voorbeelden: www.inzingen.nl
 
Zie ook: BALK educatie »

 

 

Een en al oor
Tijs Krammer
Uitgeverij Harmonia
Bestelnummer HU 4332-401
ISMN 979-0-035-20064-3
90 blz., spiraalbinding, € 14,95
www.dehaske.com